Bichir
Polypterus senegalus
Bichir (Polypterus senegalus) akvaryumda 30–35 cm'ye ulaşır ve en az 300 litrelik, kapaklı bir tank ister. 24–28 °C ve pH 6,2–7,8 suda yaşar, 15 yılı aşkın, bazen 30 yıla yakın ömür sürer. Etçildir ve ağzına sığan küçük balıkları yer; benzer boyutlu barışçıl balıklarla tutulmalıdır.
- pH
- 6,2–7,8
- Sıcaklık
- 24–28 °C
- En az hacim
- 300 L
- Yetişkin boy
- 35 cm
Bichir nasıl bir balıktır, kaç cm olur?
Bichir (Polypterus senegalus, İngilizce ‘Senegal bichir’ ya da ‘gray bichir’), Afrika’nın tatlı sularında yaşayan, yılan benzeri uzun gövdeli, sırtı boyunca küçük yelken biçimli yüzgeç dizisi taşıyan ilkel bir balıktır. Akvaryumda genellikle 30–35 cm’ye ulaşır; FishBase doğada 50 cm’ye kadar kayıt verir. Seriously Fish’e göre akvaryumda 30 yılı aşkın yaşayan bireyler bilinir; iyi bakımla 15 yıl ve üzeri olağan kabul edilir.
Bichirler yaklaşık 400 milyon yıllık bir soyun bugüne ulaşan temsilcileridir ve ‘yaşayan fosil’ olarak anılır. Kalın, elmas biçimli ‘ganoid’ pulları zırh gibi sert yapıdadır. En dikkat çekici özellikleri akciğer işlevi gören eşleştirilmiş hava keseleridir: bichir düzenli olarak yüzeye çıkıp hava yutar ve suyun oksijeni düşük olduğunda bile hayatta kalabilir. Bu yüzden yüzey ile kapak arasında mutlaka hava boşluğu bırakılmalıdır.
Senegal bichir, Polypterus cinsinin en barışçıl ve en kolay bakılan türü kabul edilir; bichirlerle tanışmak isteyen hobiciler için en uygun başlangıç türüdür. Albino formu da yaygın olarak satılır ve bakımı aynıdır. Gündüz genellikle dipte, dekorun arasında dinlenir; asıl hareketlendiği zaman alacakaranlık ve gecedir.
Bichir kaç litrelik akvaryumda yaşar?
Yetişkin bir bichir için önerimiz en az 300 litre ve en az 120 cm uzunlukta bir akvaryumdur; Seriously Fish uzun vadeli bakım için 150 × 60 × 60 cm (yaklaşık 540 litre) ölçülerini önerir. Bichir dipte yaşadığı için yükseklikten çok taban alanı önemlidir. Mağazada 8–10 cm’lik yavru olarak satılsa da birkaç yıl içinde 30 cm’yi geçer.
- Kapak: Sıkı oturan, deliksiz kapak şarttır. Bichir küçük açıklıklardan sıyrılıp kaçabilir ve sudan çıkıp saatlerce hayatta kalsa da kurur.
- Hava boşluğu: Su yüzeyi ile kapak arasında birkaç santimetre boşluk bırakın; balık hava yutmak için yüzeye çıkar.
- Zemin: İnce kum. Bichir zeminde sürünerek hareket eder; keskin çakıl karın derisini tahriş edebilir.
- Dekor: Büyük kökler, mağaralar ve PVC borular saklanma alanı sağlar. Gündüz kendini güvende hissetmesi için loş bölgeler bırakın.
- Bitki: Anubias ve Java eğreltisi gibi köke ya da taşa bağlanan sağlam bitkiler; bichir bitki yemez ama kazarak sökebilir.
Isıtıcı gereklidir; litre başına 1 W kuralına göre 300 litrelik bir tank için 300 W kapasite yeterlidir. İki ayrı ısıtıcı kullanmak hem ısıyı eşit dağıtır hem de birinin arızalanması durumunda risk azaltır.
Bichir için ideal su değerleri nelerdir?
Bichir 24–28 °C sıcaklıkta, pH 6,2–7,8 aralığında ve yumuşaktan orta serte kadar suda rahat eder. Hava soluyabilmesi sayesinde oksijen düşüklüğüne dayanıklıdır, ancak bu durum su kalitesini ihmal etmek için bir gerekçe değildir.
| Parametre | İdeal aralık | Not |
|---|---|---|
| Sıcaklık | 24–28 °C | Isıtıcı zorunludur |
| pH | 6,2–7,8 | Geniş toleranslıdır |
| Genel sertlik (GH) | 5–20 dGH | Musluk suyu genellikle uygundur |
| Amonyak / nitrit | 0 ppm | Etçil beslenme atık yükünü artırır |
| Nitrat | <30 ppm | Haftalık %25–30 su değişimi |
Etçil beslenen büyük bir balık olduğu için hacmin saatte 4–5 katını işleyen güçlü bir dış filtre kullanın. Yemleme sonrası dipte kalan artıkları sifonlamak nitrat birikimini önler. Nitrojen döngüsü tamamlanmadan bichir eklemeyin.
Bichir ne yer, küçük balıkları yer mi?
Bichir etçildir ve evet, ağzına sığan her küçük balığı yer. Görme yeteneği zayıftır; avını koku duyusuyla bulur ve özellikle gece dinlenen küçük balıkları dipten ya da bitkilerin arasından avlar. Bu yüzden tank arkadaşı seçiminin temel kuralı, balığın bichirin ağzına sığmayacak kadar büyük olmasıdır.
- Temel besin: Etçil balıklar için hazırlanmış batan granül ya da tablet; ışıklar kapanmadan hemen önce verin.
- Dondurulmuş yem: Kan kurdu, karides, misis karidesi, midye ve beyaz balık eti; haftada 3–4 kez.
- Toprak solucanı: Pestisitsiz bahçelerden toplanmış solucan zengin bir besindir.
- Kaçınılacaklar: Hastalık taşıma riski yüksek olan besleme amaçlı japon balığı ve lepistes; ayrıca memeli eti.
Yetişkin bichiri haftada 4–5 gün beslemek yeterlidir; yavrular günde bir kez beslenir. Bichir yavaş yiyen bir balıktır; hızlı tank arkadaşları yemi kapıyorsa yemi gece, ışıklar kapandıktan sonra vermek onun da beslenmesini sağlar.
Bichir hangi balıklarla yaşar?
Bichir, ağzına sığmayacak büyüklükte, aşırı saldırgan olmayan orta ve büyük balıklarla iyi geçinir. Bala köpekbalığı, palyaço botia, severum, mavi akara ve vatoz (pleco) iyi tank arkadaşlarıdır. Bu türler orta ve üst katmanları kullanır, bichirle yem ya da alan için ciddi rekabete girmez.
Kongo tetra gibi 8 cm’yi aşan sürü balıkları çoğu zaman güvendedir, ancak bichir büyüdükçe gece dinlenirken avlanma riski artar. Melek balığında büyük bireyler sorun çıkarmaz, küçükler av olabilir. Oskar boyut olarak uyumludur ama bichirin yüzgeçlerini ısırabilir. Neon tetra, lepistes ve tüm karidesler bichir tankına konmamalıdır. Malawi mbunaları gibi agresif ve bölgesel çiklitler yavaş bichiri sürekli rahatsız eder.
Bichir nasıl ürer, erkek dişi nasıl anlaşılır?
Bichir akvaryumda nadiren ürer ve üretim büyük ölçüde ticari çiftliklerde hormon desteğiyle yapılır. Erkek, anal yüzgeci belirgin biçimde daha kalın, geniş ve kaşık biçimli olan bireydir; dişinin anal yüzgeci daha dar ve sivridir.
- Erkek ve dişiyi uzun süre birlikte, geniş ve yoğun bitkili bir tankta tutun.
- Yağmur mevsimini taklit etmek için birkaç hafta boyunca sıcaklığı hafifçe düşürüp ardından daha yumuşak, serin suyla büyük su değişimleri yapın.
- Erkek, anal yüzgecini kap gibi kullanarak dişinin bıraktığı yumurtaları döller ve bitkilere dağıtır.
- Ebeveynleri ayırın; yumurtalar 3–4 günde açılır ve yavrular dış solungaçlarıyla semender larvasını andırır.
Ev akvaryumunda üretim başarısı düşüktür; bichir genellikle bir gösteri ve uzun ömürlü ‘evcil’ balık olarak tutulur.
Bichirde sık görülen hastalıklar nelerdir?
Bichir dayanıklı bir türdür; sorunların çoğu kaçma, kötü su kalitesi ve uygunsuz yemle ilgilidir.
- Kaçma ve kuruma: En sık ölüm nedenidir. Kablo ve hortum açıklıklarını sünger ya da filtre pamuğuyla kapatın.
- Beyaz benek (Ich) ve dış parazitler: Bichirler bakır ve formalin içeren bazı ilaçlara hassas olabilir; ürün etiketinde hassas türler için önerilen dozu kullanın, emin değilseniz veteriner hekime danışın.
- Bakteriyel enfeksiyon: Zemin kaynaklı karın yaraları ve yüzgeç çürümesi; ince kum ve temiz su ile önlenir.
- Obezite: Her gün yüksek yağlı yemle beslenen bireylerde görülür; haftada 1–2 gün yemsiz gün uygulayın.
Yeni bichiri 3–4 hafta karantinada tutun ve bu süreyi besleme düzenini oturtmak için de kullanın.
Uyumluluk özeti: akvaryum arkadaşları
Bichir için su değerleri, mizaç ve boy farkına göre değerlendirilmiş türler.
Benzer türlerle karşılaştırma
Diğer Türler ailesinden türlerin su değerleri yan yana.
| Tür | pH | Sıcaklık | En az hacim | Boy | Mizaç | Zorluk |
|---|---|---|---|---|---|---|
| BichirPolypterus senegalus | 6,2–7,8 | 24–28 °C | 300 L | 35 cm | Yarı saldırgan | Orta |
| Neon Gökkuşağı BalığıMelanotaenia praecox | 6,8–7,5 | 23–28 °C | 80 L | 6 cm | Barışçıl | Kolay |
| Altın PanchaxAplocheilus lineatus | 6,0–7,5 | 24–27 °C | 70 L | 10 cm | Yarı saldırgan | Kolay |
| Cüce Balon BalığıCarinotetraodon travancoricus | 6,8–8,0 | 22–28 °C | 30 L | 2,5 cm | Yarı saldırgan | Orta |
| Kelebek BalığıPantodon buchholzi | 6,0–7,5 | 23–30 °C | 80 L | 12 cm | Yarı saldırgan | Orta |
| Gümüş ArowanaOsteoglossum bicirrhosum | 6,0–7,5 | 24–30 °C | 1.500 L | 90 cm | Saldırgan | Zor |
Sık sorulan sorular
Bichir neden yüzeye çıkıp hava yutuyor?
Bichirin akciğer işlevi gören hava keseleri vardır ve düzenli olarak atmosfer havası soluması normaldir. Kapak ile su yüzeyi arasında mutlaka hava boşluğu bırakılmalıdır.
Bichir neon tetra ile yaşar mı?
Yaşamaz. Bichir ağzına sığan balıkları avlar; neon tetra gibi küçük türler genellikle birkaç gece içinde kaybolur.
Bichir kaç yıl yaşar?
İyi bakımla 15 yıl ve üzeri yaşar. Seriously Fish akvaryumda 30 yılı aşan bireylerin bilindiğini belirtir; bu nedenle uzun vadeli bir sorumluluktur.
Bichir sudan çıkarsa ne olur?
Hava soluyabildiği için bir süre hayatta kalabilir, ancak deri ve solungaçları hızla kurur. Tankta açık kalan her boşluk kaçma riskidir; kapak bu tür için zorunludur.
Bichir yalnız mı tutulmalı?
Tek başına yaşayabilir, ancak geniş tankta birden fazla Senegal bichir de birlikte tutulabilir. Her birey için yeterli saklanma alanı sağlandığında ciddi kavga nadirdir.
Kaynaklar
Görsel: Fotoğraf: Mattia Nocciola · CC BY-SA 4.0 · Wikimedia Commons















